PPDA ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਖਾੜੀ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਜੰਗ ਕਾਰਨ ਹਾਲਾਤ ਵਿਗੜ ਗਏ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਸਰਕਾਰ ਸਪਲਾਈ ਠੀਕ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀ, ਤਾਂ ਸੋਮਵਾਰ ਤੋਂ ਪੈਟਰੋਲ ਪੰਪ ਬੰਦ ਹੋਣੇ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਜਾਣਗੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਦੋਸ਼ ਹੈ ਕਿ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੇ ਕੀਮਤਾਂ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਪੈਟਰੋਲੀਅਮ ਪਦਾਰਥਾਂ ਦੀ ਸਪਲਾਈ ਹੀ ਰੋਕ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।

ਖਾੜੀ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਲਗਾਤਾਰ ਜਾਰੀ ਸੰਘਰਸ਼ ਅਤੇ ਅਫ਼ਗਾਨਿਸਤਾਨ ਨਾਲ ਬਣੇ ਤਣਾਅਪੂਰਨ ਸਬੰਧਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਲਈ ਅੰਦਰੂਨੀ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਵੀ ਸਥਿਤੀ ਨਾਜ਼ੁਕ ਬਣੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਪੈਟਰੋਲ ਅਤੇ ਡੀਜ਼ਲ ਦਾ ਸਟਾਕ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਖ਼ਦਸ਼ਾ ਜਤਾਇਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਤੇਲ ਕੁਝ ਹੀ ਦਿਨਾਂ ਲਈ ਬਚਿਆ ਹੈ। ਹੁਣ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਪੈਟਰੋਲੀਅਮ ਡੀਲਰਜ਼ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ (PPDA) ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਸਰਕਾਰ ਕਹਿ ਰਹੀ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ 20-25 ਦਿਨਾਂ ਦੀ ਸਪਲਾਈ ਹੈ, ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਿਛਲੇ 3 ਦਿਨਾਂ ਤੋਂ ਕੋਈ ਸਪਲਾਈ ਹੀ ਨਹੀਂ ਮਿਲੀ।

PPDA ਦੇ ਆਗੂਆਂ ਨੇ ਬੀਤੇ ਵੀਰਵਾਰ ਨੂੰ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੰਦਿਆਂ ਦੋਸ਼ ਲਾਇਆ ਕਿ ਪੈਟਰੋਲੀਅਮ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੇ ਸਪਲਾਈ ਘਟਾ ਦਿੱਤੀ ਹੈ ਅਤੇ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਜੇਕਰ ਸਪਲਾਈ ਠੀਕ ਨਾ ਹੋਈ ਤਾਂ ਅਗਲੇ ਕੁਝ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਪੈਟਰੋਲ ਪੰਪ ਬੰਦ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਸਾਰੀਆਂ OMC (ਤੇਲ ਮਾਰਕੀਟਿੰਗ ਕੰਪਨੀਆਂ) ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਮੰਗਾਂ ਵਿੱਚ 50 ਫੀਸਦੀ ਦੀ ਕਟੌਤੀ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ, ਅਤੇ ਉਹ ਵੀ 2-3 ਦਿਨਾਂ ਦੀ ਦੇਰੀ ਨਾਲ ਪੂਰੀ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਸ ਵੀਕੈਂਡ (ਹਫ਼ਤੇ ਦੇ ਅੰਤ) ਤੱਕ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਤੇਲ ਦੀ ਸਪਲਾਈ ਲਗਭਗ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕੁਝ ਹੀ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚੋਂ ਪੈਟਰੋਲ ਅਤੇ ਡੀਜ਼ਲ ਗਾਇਬ ਹੋ ਜਾਣਗੇ।

ਤੇਲ ਦੀ ਕਿੱਲਤ ਕਾਰਨ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ

ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਦੇ ਸੈਂਟਰਲ ਸੈਕ੍ਰੇਟਰੀ ਜਨਰਲ ਚੌਧਰੀ ਇਰਫਾਨ ਇਲਾਹੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਤੇਲ ਦੀ ਸਪਲਾਈ ਵਿੱਚ ਕਮੀ ਕਾਰਨ ਸਥਿਤੀ ਚਿੰਤਾਜਨਕ ਹੋ ਗਈ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, “ਡੀਜ਼ਲ ਦੀ ਸਪਲਾਈ ਵਿੱਚ ਭਾਰੀ ਕਮੀ ਆਈ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਘਟ ਕੇ ਸਿਰਫ 20% ਰਹਿ ਗਈ ਹੈ, ਅਤੇ ਪੈਟਰੋਲ ਦੀ ਸਪਲਾਈ ਵੀ ਕਾਫੀ ਘਟ ਗਈ ਹੈ।” ਇਲਾਹੀ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਪਿੱਛੋਂ ਤੇਲ ਨਾ ਆਉਣ ਕਾਰਨ ਕੀਮਤਾਂ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਧ ਰਹੀਆਂ ਹਨ; ਡੀਜ਼ਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ 17 ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਰੁਪਏ ਅਤੇ ਪੈਟਰੋਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ 35 ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਰੁਪਏ ਤੱਕ ਦਾ ਵਾਧਾ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ।

ਉੱਥੇ ਹੀ ਸੈਂਟਰਲ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਨੌਮਾਨ ਮਜੀਦ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਪੈਟਰੋਲ ਦੀ ਸਪਲਾਈ ਵੀ 50 ਫੀਸਦੀ ਤੱਕ ਡਿੱਗ ਗਈ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੋਸ਼ ਲਾਇਆ ਕਿ ਕੁਝ ਨਿੱਜੀ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੇ ਕਿੱਲਤ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ ਪੈਟਰੋਲੀਅਮ ਪਦਾਰਥਾਂ ਦੀ ਜਮ੍ਹਾਖੋਰੀ ਵੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਪੈਟਰੋਲ ਪੰਪ ਸੰਚਾਲਕਾਂ ਵੱਲੋਂ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਪੰਪਾਂ ‘ਤੇ ਲੋੜੀਂਦੀ ਸਪਲਾਈ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਸੰਚਾਲਕ ਇਸ ਗੱਲ ਤੋਂ ਵੀ ਨਾਰਾਜ਼ ਹਨ ਕਿ ਸਰਕਾਰੀ ਚੈਕਿੰਗ (ਇੰਸਪੈਕਸ਼ਨ) ਸਪਲਾਈ ਡਿਪੂਆਂ ਦੀ ਬਜਾਏ ਪੈਟਰੋਲ ਸਟੇਸ਼ਨਾਂ ‘ਤੇ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ।

ਖਾੜੀ ਵਿੱਚ ਜੰਗ ਕਾਰਨ ਵਿਗੜੇ ਹਾਲਾਤ

ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਖਾੜੀ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਜੰਗ ਕਾਰਨ ਹਾਲਾਤ ਖ਼ਰਾਬ ਹੋ ਗਏ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਸਰਕਾਰ ਸਪਲਾਈ ਠੀਕ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀ, ਤਾਂ ਸੋਮਵਾਰ ਤੋਂ ਪੈਟਰੋਲ ਪੰਪ ਬੰਦ ਹੋਣੇ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਜਾਣਗੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਦੋਸ਼ ਹੈ ਕਿ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੇ ਕੀਮਤਾਂ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਸਪਲਾਈ ਰੋਕ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।

ਇਸ ਤੋਂ ਇੱਕ ਦਿਨ ਪਹਿਲਾਂ, ‘ਆਲ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਪੈਟਰੋਲ ਪੰਪ ਓਨਰਜ਼ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ’ ਨੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਸ਼ਹਿਬਾਜ਼ ਸ਼ਰੀਫ਼ ਨੂੰ ਪੱਤਰ ਲਿਖ ਕੇ ਤੇਲ ਦੀ ਸਪਲਾਈ ਵਿੱਚ ਦੇਰੀ ਕਾਰਨ ਪੈਦਾ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਸੰਭਾਵੀ ਕਿੱਲਤ ਬਾਰੇ ਗੰਭੀਰ ਚਿੰਤਾ ਪ੍ਰਗਟਾਈ ਸੀ। ਪੱਤਰ ਅਨੁਸਾਰ, ਮੱਧ ਪੂਰਬ ਏਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਚੱਲ ਰਹੇ ਸੰਕਟ ਦਰਮਿਆਨ ਤੇਲ ਮਾਰਕੀਟਿੰਗ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੇ ਕਥਿਤ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਕੋਟਾ ਸਿਸਟਮ ਲਾਗੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।

ਪੱਤਰ ਵਿੱਚ ਚਿੰਤਾ ਜਤਾਈ ਗਈ, “ਉਹ ਜਾਂ ਤਾਂ ਉਤਪਾਦ ਨਹੀਂ ਦੇ ਰਹੇ ਜਾਂ ਇਸ ਨੂੰ ਇੰਨਾ ਘਟਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਕਿ ਅਸੀਂ ਮੁਸ਼ਕਲ ਨਾਲ ਜਨਤਾ ਦੀਆਂ ਲੋੜਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਕਰ ਪਾ ਰਹੇ ਹਾਂ, ਜਾਂ ਫਿਰ ਫਿਊਲ ਸਟੇਸ਼ਨ ਸੁੱਕ ਰਹੇ ਹਨ।” ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਨੇ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਦਖਲ ਦੇਣ ਦੀ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ ਹੈ।

ਸਾਡੇ ਕੋਲ 28 ਦਿਨਾਂ ਦਾ ਸਟਾਕ ਹੈ: OGRA

ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਤੇਲ ਅਤੇ ਗੈਸ ਰੈਗੂਲੇਟਰੀ ਅਥਾਰਟੀ (OGRA) ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਦੇਸ਼ ਦੀ 28 ਦਿਨਾਂ ਦੀ ਖਪਤ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਲਈ ਤੇਲ ਦਾ ਸਟਾਕ ਮੌਜੂਦ ਹੈ। ਇਹ ਸੰਕਟ ਈਰਾਨ ‘ਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਦੇ ਹਮਲੇ ਕਾਰਨ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਹਮਲੇ ਕਾਰਨ ਹੋਰਮੁਜ਼ ਸਟ੍ਰੇਟ (Hormuz Strait) ਦੇ ਬੰਦ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦੇ 2 ਜਹਾਜ਼ (ਕਾਰਗੋ) ਫਸ ਗਏ ਹਨ। ਇਹ ਰਸਤਾ ਸਿਰਫ 33 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਚੌੜਾ ਹੈ ਅਤੇ ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਪੰਜਵਾਂ ਹਿੱਸਾ ਤੇਲ ਇੱਥੋਂ ਹੀ ਗੁਜ਼ਰਦਾ ਹੈ।

ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ, ਈਰਾਨ, ਯੂਏਈ, ਕੁਵੈਤ ਅਤੇ ਇਰਾਕ ਵਰਗੇ ਓਪੇਕ (OPEC) ਮੈਂਬਰ ਆਪਣੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਤੇਲ ਦੀ ਬਰਾਮਦ ਲਈ ਇਸੇ ਰਸਤੇ ‘ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਹਨ। ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਹੈ ਕਿ ਦੇਸ਼ ਦੀਆਂ ਲੋੜਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਕਰਨ ਲਈ ਕਾਫੀ ਸਟਾਕ ਹੈ, ਪਰ ਜ਼ਮੀਨੀ ਹਾਲਾਤ ਡੀਲਰਾਂ ਲਈ ਵੱਖਰੇ ਹਨ।

ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਹਰ ਮਹੀਨੇ ਕਰੀਬ 1 ਮਿਲੀਅਨ ਬੈਰਲ ਤੇਲ ਦਰਾਮਦ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ ਅਤੇ ਯੂਏਈ ਮੁੱਖ ਸਪਲਾਇਰ ਹਨ।