ਤਾਈਵਾਨ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਜਾਪਾਨ ਅਤੇ ਚੀਨ ਵਿਚਕਾਰ ਤਣਾਅ ਵਧਦਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਜਾਪਾਨ ਨੇ ਤਾਈਵਾਨ ਦੇ ਨੇੜੇ ਯੋਨਾਗੁਨੀ ਟਾਪੂ ‘ਤੇ ਨਵੀਆਂ ਮਿਜ਼ਾਈਲਾਂ ਤਾਇਨਾਤ ਕੀਤੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਸ ‘ਤੇ ਚੀਨ ਨੇ ਸਖ਼ਤ ਇਤਰਾਜ਼ ਜਤਾਇਆ ਹੈ, ਇਸ ਨੂੰ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਤਣਾਅ ਵਧਾਉਣ ਵਾਲਾ ਕਦਮ ਦੱਸਿਆ ਹੈ। ਜਾਪਾਨ ਇਸਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰੱਖਿਆਤਮਕ ਕਦਮ ਦੱਸ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਤਾਈਵਾਨ ਨੇ ਇਸ ਫੈਸਲੇ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਏਸ਼ੀਆ-ਪ੍ਰਸ਼ਾਂਤ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਤਣਾਅ ਫਿਰ ਤੋਂ ਵਧ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਕਾਰਨ ਜਾਪਾਨ ਦੇ ਨਵੇਂ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ, ਸਨੇ ਤਾਕਾਚੀ ਦਾ ਇੱਕ ਤਾਜ਼ਾ ਬਿਆਨ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਜੇਕਰ ਤਾਈਵਾਨ ‘ਤੇ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜਾਪਾਨ ਫੌਜੀ ਦਖਲਅੰਦਾਜ਼ੀ ‘ਤੇ ਵਿਚਾਰ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਬਿਆਨ ਨੇ ਬੀਜਿੰਗ ਨੂੰ ਗੁੱਸਾ ਦਿੱਤਾ, ਅਤੇ ਚੀਨ ਨੇ ਸਖ਼ਤ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ, ਇਸਨੂੰ ਭੜਕਾਊ ਕਿਹਾ।
ਪਰ ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜੋ ਹੋਇਆ ਉਸ ਨੇ ਦੋਵਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਤਣਾਅ ਨੂੰ ਹੋਰ ਵਧਾ ਦਿੱਤਾ। ਜਾਪਾਨ ਆਪਣੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪੱਛਮੀ ਟਾਪੂ, ਯੋਨਾਗੁਨੀ ‘ਤੇ ਨਵੀਆਂ ਮਿਜ਼ਾਈਲਾਂ ਤਾਇਨਾਤ ਕਰਨ ਦੀਆਂ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਨਾਲ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਅੱਗੇ ਵਧਿਆ। ਇਸ ਕਦਮ ਨੇ ਚੀਨ ਨੂੰ ਹੋਰ ਗੁੱਸਾ ਦਿੱਤਾ, ਕਿਉਂਕਿ ਯੋਨਾਗੁਨੀ ਦਾ ਸਥਾਨ ਭੂ-ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਹੈ।
ਜਾਪਾਨ ਦਾ ਤਰਕ: ਇਹ ਕਦਮ ਰੱਖਿਆਤਮਕ ਹੈ, ਨਾ ਕਿ ਅਕਰਾਮਕ
ਚੀਨ ਦੀ ਆਲੋਚਨਾ ਦਾ ਜਵਾਬ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ, ਜਾਪਾਨੀ ਰੱਖਿਆ ਮੰਤਰੀ ਸ਼ਿੰਜੀਰੋ ਕੋਇਜ਼ੁਮੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਯੋਨਾਗੁਨੀ ਵਿਖੇ ਤਾਇਨਾਤ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾ ਰਹੀਆਂ ਮਿਜ਼ਾਈਲਾਂ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰੱਖਿਆਤਮਕ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਇਹ ਕਦਮ ਕਿਸੇ ਦੇਸ਼ ‘ਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰਨ ਲਈ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਜਾਪਾਨ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ਲਈ ਸੀ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਪੱਸ਼ਟ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਹ ਕਦਮ ਖੇਤਰੀ ਤਣਾਅ ਨਹੀਂ ਵਧਾਉਂਦਾ; ਇਹ ਸਿਰਫ ਜਾਪਾਨ ਦੀਆਂ ਰੱਖਿਆ ਸਮਰੱਥਾਵਾਂ ਨੂੰ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਦਿਲਚਸਪ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਤਾਈਵਾਨ ਨੇ ਜਾਪਾਨ ਦੀ ਮਿਜ਼ਾਈਲ ਤਾਇਨਾਤੀ ਯੋਜਨਾ ਦਾ ਸਵਾਗਤ ਕੀਤਾ। ਤਾਈਵਾਨੀ ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਯੋਨਾਗੁਨੀ ਵਿਖੇ ਵਧੀ ਹੋਈ ਸੁਰੱਖਿਆ ਤਾਈਵਾਨ ਜਲਡਮਰੂ ਵਿੱਚ ਸਥਿਰਤਾ ਨੂੰ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਏਗੀ, ਜੋ ਕਿ ਪੂਰੇ ਏਸ਼ੀਆ-ਪ੍ਰਸ਼ਾਂਤ ਖੇਤਰ ਲਈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ।
ਯੋਨਾਗੁਨੀ ਇੰਨਾ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਕਿਉਂ ਹੈ?
ਯੋਨਾਗੁਨੀ ਇੱਕ ਛੋਟਾ ਟਾਪੂ ਹੈ, ਪਰ ਇਸਦਾ ਭੂ-ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਮਹੱਤਵ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਜਾਪਾਨ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਪੱਛਮੀ ਟਾਪੂ ਹੈ, ਜੋ ਤਾਈਵਾਨ ਤੋਂ ਸਿਰਫ 110 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਦੂਰੀ ‘ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। 2016 ਤੋਂ ਇੱਥੇ ਇੱਕ ਜਾਪਾਨੀ ਫੌਜੀ ਅੱਡਾ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਜਾਪਾਨ ਹੁਣ ਇੱਥੇ ਟਾਈਪ-03 ਮੱਧਮ-ਰੇਂਜ ਦੀਆਂ ਸਤ੍ਹਾ ਤੋਂ ਹਵਾ ਵਿੱਚ ਮਾਰ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਮਿਜ਼ਾਈਲਾਂ ਤਾਇਨਾਤ ਕਰਨ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਹ ਮਿਜ਼ਾਈਲਾਂ ਕਿਸੇ ਵੀ ਦੁਸ਼ਮਣ ਦੇ ਜਹਾਜ਼ ਜਾਂ ਮਿਜ਼ਾਈਲਾਂ ਨੂੰ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਰੋਕਣ ਲਈ ਬਣਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਇਸਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਜਾਪਾਨ ਚੀਨ-ਤਾਈਵਾਨ ਟਕਰਾਅ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਇਸ ਖੇਤਰ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਰੱਖਿਆ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਲਾਈਨ ਬਣਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਚੀਨ ਕਿਉਂ ਚਿੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ?
ਚੀਨ ਨੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਤਾਈਵਾਨ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਖੇਤਰ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਮੰਨਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਲੋੜ ਪੈਣ ‘ਤੇ ਤਾਕਤ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨ ਦੀ ਧਮਕੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਤਾਈਵਾਨ ਦੇ ਸਮਰਥਨ ਵਿੱਚ ਜਾਪਾਨ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਕਿਸੇ ਵੀ ਫੌਜੀ ਗਤੀਵਿਧੀ ਨੂੰ ਸਿੱਧੀ ਚੁਣੌਤੀ ਵਜੋਂ ਦੇਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਚੀਨ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਹੈ ਕਿ ਜਾਪਾਨ ਦੀ ਮਿਜ਼ਾਈਲ ਤਾਇਨਾਤੀ ਤਣਾਅ ਵਧਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਬੀਜਿੰਗ ਨੇ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਜਾਪਾਨ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਫੌਜੀਕਰਨ ਘਟਾਉਣ ਦੀ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ ਹੈ।
ਜਾਪਾਨ ਦੇ ਬਿਆਨ, ਚੀਨ ਦਾ ਜਵਾਬ, ਅਤੇ ਤਾਈਵਾਨ ਦਾ ਸਮਰਥਨ – ਇਹ ਸਾਰੇ ਕਦਮ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸੰਕੇਤ ਭੇਜਦੇ ਹਨ। ਏਸ਼ੀਆ-ਪ੍ਰਸ਼ਾਂਤ ਖੇਤਰ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਇੱਕ ਨਵੇਂ ਭੂ-ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਟਕਰਾਅ ਵੱਲ ਵਧ ਰਿਹਾ ਹੈ।
