ਇੱਕ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਅਖਬਾਰ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ ਨਵੀਂ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਰਣਨੀਤੀ (NSS) ਦੇ ਲੀਕ ਹੋਏ ਖਰੜੇ ਨੇ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਵਿਵਾਦ ਛੇੜ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਯੂਰਪ ਨੂੰ ਕਮਜ਼ੋਰ ਕਰਨਾ, ਇਟਲੀ, ਹੰਗਰੀ, ਪੋਲੈਂਡ ਅਤੇ ਆਸਟਰੀਆ ਨੂੰ EU ਤੋਂ ਵੱਖ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਾ, ਚੀਨ, ਰੂਸ, ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਜਾਪਾਨ ਦਾ ਇੱਕ “ਕੋਰ-5” ਗਠਜੋੜ ਬਣਾਉਣਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਵ੍ਹਾਈਟ ਹਾਊਸ ਨੇ ਇਸ ਦਾਅਵੇ ਨੂੰ ਜਾਅਲੀ ਖ਼ਬਰਾਂ ਵਜੋਂ ਖਾਰਜ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ ਨਵੀਂ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਰਣਨੀਤੀ (NSS) ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਵਿਵਾਦ ਖੜ੍ਹਾ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਅਖਬਾਰ ਦ ਟੈਲੀਗ੍ਰਾਫ ਨੇ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਲੀਕ ਹੋਇਆ ਡਰਾਫਟ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਹੈ ਜੋ ਦੱਸਦਾ ਹੈ ਕਿ ਅਮਰੀਕਾ ਹੁਣ ਯੂਰਪ ਨੂੰ ਤਬਾਹ ਕਰਨ ਅਤੇ ਏਸ਼ੀਆਈ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨਾਲ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਗੱਠਜੋੜ ਬਣਾਉਣ ‘ਤੇ ਕੇਂਦ੍ਰਿਤ ਹੈ। ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਟਰੰਪ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਯੂਰਪੀਅਨ ਯੂਨੀਅਨ (EU) ਨੂੰ ਰਣਨੀਤਕ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਕਮਜ਼ੋਰ ਕਰਨ ਅਤੇ ਚਾਰ ਯੂਰਪੀਅਨ ਦੇਸ਼ਾਂ – ਇਟਲੀ, ਹੰਗਰੀ, ਪੋਲੈਂਡ ਅਤੇ ਆਸਟਰੀਆ – ਨੂੰ EU ਤੋਂ ਵੱਖ ਕਰਨ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ‘ਤੇ ਕੰਮ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਦਾਅਵਾ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਅਮਰੀਕਾ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਕੋਰ-5 ਗੱਠਜੋੜ ਬਣਾਉਣ ‘ਤੇ ਵਿਚਾਰ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ, ਚੀਨ, ਰੂਸ, ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਜਾਪਾਨ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਇਹ ਯੂਰਪ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਪਾਸੇ ਕਰ ਦੇਵੇਗਾ।
ਲੀਕ ਹੋਏ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਦੇ ਮੁੱਖ ਨੁਕਤੇ
ਟੈਲੀਗ੍ਰਾਫ ਰਿਪੋਰਟ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਕਥਿਤ ਡਰਾਫਟ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਤਿੰਨ ਮੁੱਖ ਟੀਚਿਆਂ ਦੀ ਰੂਪਰੇਖਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ:
ਯੂਰਪ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਭੂਸੱਤਾਵਾਦੀ ਅਤੇ ਪਰੰਪਰਾਵਾਦੀ ਸਮੂਹਾਂ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨਾ – ਅਮਰੀਕਾ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਪਾਰਟੀਆਂ, ਚਿੰਤਕਾਂ ਅਤੇ ਸਮੂਹਾਂ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰੇਗਾ ਜੋ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪ੍ਰਭੂਸੱਤਾ, ਪਰੰਪਰਾਗਤ ਯੂਰਪੀ ਮੁੱਲਾਂ ਅਤੇ ਯੂਰਪੀ ਸੰਘ ਦੀ ਕੇਂਦਰੀਕ੍ਰਿਤ ਸ਼ਕਤੀ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਬਸ਼ਰਤੇ ਉਹ ਅਮਰੀਕੀ ਪੱਖੀ ਹੋਣ।
ਚਾਰ ਯੂਰਪੀ ਦੇਸ਼ਾਂ ‘ਤੇ ਧਿਆਨ ਕੇਂਦਰਿਤ ਕਰੋ: ਇਟਲੀ, ਹੰਗਰੀ, ਪੋਲੈਂਡ ਅਤੇ ਆਸਟਰੀਆ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਇੱਕ ਸੱਜੇ-ਪੱਖੀ ਜਾਂ ਰਾਸ਼ਟਰਵਾਦੀ ਲੀਡਰਸ਼ਿਪ ਹੈ—ਇਟਲੀ: ਜਾਰਜੀਆ ਮੇਲੋਨੀ, ਹੰਗਰੀ: ਵਿਕਟਰ ਓਰਬਨ, ਪੋਲੈਂਡ: ਰੂੜੀਵਾਦੀ ਲੀਡਰਸ਼ਿਪ, ਆਸਟਰੀਆ: ਕੱਟੜਪੰਥੀ ਰਾਸ਼ਟਰਵਾਦੀ ਰੁਝਾਨ। ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਟਰੰਪ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਯੂਰਪੀ ਸੰਘ ਤੋਂ ਦੂਰੀ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਪੰਜ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਸਮੂਹ, ਕੋਰ 5—ਕਥਿਤ ਯੋਜਨਾ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਅਮਰੀਕਾ ਪੰਜ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਸੁਪਰ-ਤਾਲਮੇਲ ਢਾਂਚਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ: ਅਮਰੀਕਾ, ਰੂਸ, ਭਾਰਤ, ਚੀਨ ਅਤੇ ਜਾਪਾਨ, ਜੋ ਭਵਿੱਖ ਦੀ ਭੂ-ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਦਿਸ਼ਾ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕਰੇਗਾ। ਯੂਰਪ ਨੂੰ ਇਸ ਢਾਂਚੇ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਰੱਖਿਆ ਜਾਵੇਗਾ।
ਅਮਰੀਕਾ ਨੇ ਕੀ ਕਿਹਾ?
ਹਾਲਾਂਕਿ, ਵ੍ਹਾਈਟ ਹਾਊਸ ਨੇ ਇਸ ‘ਤੇ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ ਇਸਨੂੰ ਜਾਅਲੀ ਖ਼ਬਰਾਂ ਕਿਹਾ ਹੈ। ਅਮਰੀਕੀ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਨੇ ਇਸ ਲੀਕ ਨੂੰ ਸਪੱਸ਼ਟ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
ਅਧਿਕਾਰਤ 29-ਪੰਨਿਆਂ ਦਾ NSS ਅਸਲ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਹੈ।
ਲੀਕ ਹੋਇਆ ਖਰੜਾ ਮਨਘੜਤ ਹੈ ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਨੀਤੀਗਤ ਬਦਲਾਅ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਮਾਹਿਰਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਲੀਕ ਹੋਇਆ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਟਰੰਪ ਦੇ ਪਿਛਲੇ ਬਿਆਨਾਂ ਅਤੇ ਮੈਲੋਨੀ ਅਤੇ ਓਰਬਨ ਵਰਗੇ ਪਸੰਦੀਦਾ ਨੇਤਾਵਾਂ ਪ੍ਰਤੀ ਉਸਦੇ ਝੁਕਾਅ ਨਾਲ ਮੇਲ ਖਾਂਦਾ ਹੈ।
ਵਿਵਾਦ ਕਿਉਂ ਵਧਿਆ?
ਯੂਰਪ ਨੂੰ ਕਮਜ਼ੋਰ ਕਰਨ ਦਾ ਸੰਕੇਤ – ਯੂਰਪੀ ਨੇਤਾ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ ਅਮਰੀਕਾ ਫਸਟ ਨੀਤੀ ਬਾਰੇ ਚਿੰਤਤ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਯੂਰਪੀ ਸੰਘ ਦੀ ਏਕਤਾ ਨੂੰ ਤੋੜਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਭੂ-ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਸੰਤੁਲਨ ਬਦਲ ਜਾਵੇਗਾ।
ਅਮਰੀਕਾ, ਚੀਨ ਅਤੇ ਰੂਸ ਨੂੰ ਇਕੱਠੇ ਰੱਖਣਾ – ਇਹ ਵਿਚਾਰ ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿੱਚ ਕਾਫ਼ੀ ਨਾਟਕੀ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਤਿੰਨੋਂ ਦੇਸ਼ ਵਿਰੋਧੀ ਹਨ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰਣਨੀਤਕ ਬਲਾਕਾਂ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹਨ।
ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਜਾਪਾਨ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ – ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਜਾਪਾਨ ਦੋਵੇਂ ਇੰਡੋ-ਪੈਸੀਫਿਕ ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਭਾਈਵਾਲ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕੋਰ-5 ਢਾਂਚੇ ਦੇ ਅੰਦਰ ਵਿਚਾਰਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਕਵਾਡ ਅਤੇ ਇੰਡੋ-ਪੈਸੀਫਿਕ ਰਣਨੀਤੀ ਦੋਵਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਤ ਕਰੇਗਾ।
