ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਨੇ ਰਿਪੋਰਟ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੇ ਸ਼ਾਂਤੀ ਵਾਰਤਾ ਦੌਰਾਨ ਕੰਧਾਰ ਦੇ ਸਪਿਨ ਬੋਲਦਕ ‘ਤੇ ਗੋਲੀਬਾਰੀ ਕੀਤੀ। ਦੋਵੇਂ ਦੇਸ਼ ਪਹਿਲਾਂ ਜੰਗਬੰਦੀ ਲਈ ਸਹਿਮਤ ਹੋਏ ਸਨ। ਹੁਣ, ਤੁਰਕੀ ਅਤੇ ਕਤਰ ਦੀ ਵਿਚੋਲਗੀ ਵਿੱਚ ਗੱਲਬਾਤ ਦਾ ਤੀਜਾ ਦੌਰ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਅਫਗਾਨ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਹੈ ਕਿ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਫੌਜ ਨੇ ਕੰਧਾਰ ਸੂਬੇ ਦੇ ਸਪਿਨ ਬੋਲਦਕ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ‘ਤੇ ਫਿਰ ਗੋਲੀਬਾਰੀ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਇਹ ਘਟਨਾ ਉਦੋਂ ਵਾਪਰੀ ਜਦੋਂ ਦੋਵਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਤੁਰਕੀ ਦੇ ਇਸਤਾਂਬੁਲ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਂਤੀ ਵਾਰਤਾ ਦਾ ਤੀਜਾ ਦੌਰ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਗੋਲੀਬਾਰੀ ਨੇ ਇਲਾਕੇ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਡਰ ਫੈਲਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸਨੇ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਅਜੇ ਤੱਕ ਕੋਈ ਜਵਾਬੀ ਕਾਰਵਾਈ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਹੈ।
ਦੋਵਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਪਿਛਲੀਆਂ ਮੀਟਿੰਗਾਂ 19 ਅਕਤੂਬਰ ਨੂੰ ਦੋਹਾ ਅਤੇ 25 ਅਕਤੂਬਰ ਨੂੰ ਇਸਤਾਂਬੁਲ ਵਿੱਚ ਹੋਈਆਂ ਸਨ। ਇਸ ਗੱਲ ‘ਤੇ ਸਹਿਮਤੀ ਬਣੀ ਸੀ ਕਿ ਜੰਗਬੰਦੀ ਜਾਰੀ ਰਹੇਗੀ ਅਤੇ ਕੋਈ ਵੀ ਦੇਸ਼ ਹਮਲੇ ਨਹੀਂ ਕਰੇਗਾ। ਇਹ ਗੱਲਬਾਤ ਹੁਣ ਤੁਰਕੀ ਅਤੇ ਕਤਰ ਦੇ ਸਮਰਥਨ ਨਾਲ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ। ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਅਤੇ ਅਫਗਾਨ ਤਾਲਿਬਾਨ ਵਿਚਕਾਰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਮੀਟਿੰਗਾਂ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਸਰਹੱਦ ਪਾਰ ਅੱਤਵਾਦ ਨੂੰ ਰੋਕਣਾ ਅਤੇ ਦੋਵਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਵਧ ਰਹੇ ਤਣਾਅ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣਾ ਹੈ।
15 ਅਕਤੂਬਰ ਨੂੰ ਜੰਗਬੰਦੀ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
11 ਅਕਤੂਬਰ ਨੂੰ ਸਰਹੱਦ ‘ਤੇ ਭਾਰੀ ਝੜਪਾਂ ਹੋਈਆਂ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਦੋਵਾਂ ਪਾਸਿਆਂ ਦੇ ਲੋਕ ਮਾਰੇ ਗਏ। ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਹੈ ਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਝੜਪਾਂ ਵਿੱਚ 206 ਅਫਗਾਨ ਤਾਲਿਬਾਨ ਲੜਾਕੇ ਅਤੇ 110 ਤਹਿਰੀਕ-ਏ-ਤਾਲਿਬਾਨ ਪਾਕਿਸਤਾਨ (ਟੀਟੀਪੀ) ਲੜਾਕੇ ਮਾਰੇ ਗਏ ਸਨ, ਜਦੋਂ ਕਿ 23 ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਫੌਜੀ ਸ਼ਹੀਦ ਹੋ ਗਏ ਸਨ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ 15 ਅਕਤੂਬਰ ਨੂੰ ਜੰਗਬੰਦੀ ‘ਤੇ ਸਹਿਮਤੀ ਬਣੀ। ਜੰਗਬੰਦੀ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਦੋਵਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਤਣਾਅ ਅਤੇ ਦੋਸ਼ ਜਾਰੀ ਹਨ। ਪਿਛਲੀ ਮੀਟਿੰਗ ਰੱਦ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਸੀ, ਪਰ ਤੁਰਕੀ ਦੇ ਯਤਨਾਂ ਨੇ ਇਸਨੂੰ ਬਚਾਇਆ, ਅਤੇ ਹੁਣ ਤੀਜਾ ਦੌਰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ।
ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਵਫ਼ਦ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਆਈਐਸਆਈ ਮੁਖੀ ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਸਲਾਹਕਾਰ ਲੈਫਟੀਨੈਂਟ ਜਨਰਲ ਅਸੀਮ ਮਲਿਕ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਫੌਜ, ਖੁਫੀਆ ਏਜੰਸੀਆਂ ਅਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰੀ ਹਨ। ਅਫਗਾਨ ਵਫ਼ਦ ਵਿੱਚ ਅਬਦੁਲ ਹੱਕ ਵਸੀਕ (ਖੁਫੀਆ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ), ਰਹਿਮਤੁੱਲਾ ਨਜੀਬ (ਉਪ ਗ੍ਰਹਿ ਮੰਤਰੀ), ਸੁਹੈਲ ਸ਼ਾਹੀਨ, ਅਨਸ ਹੱਕਾਨੀ, ਕਹਰ ਬਲਖੀ, ਜ਼ਾਕਿਰ ਜਲਾਲੀ ਅਤੇ ਅੰਕਾਰਾ ਵਿੱਚ ਅਫਗਾਨ ਡਿਪਲੋਮੈਟ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਗੱਲਬਾਤ ਦੋ ਦਿਨ ਚੱਲੇਗੀ।
ਪਿਛਲੀਆਂ ਗੱਲਬਾਤਾਂ ਦਾ ਕੀ ਨਤੀਜਾ ਨਿਕਲਿਆ?
ਤੁਰਕੀ ਦੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੇ ਪਿਛਲੀ ਮੀਟਿੰਗ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਿਹਾ ਕਿ ਦੋਵੇਂ ਧਿਰਾਂ ਜੰਗਬੰਦੀ ਨੂੰ ਬਣਾਈ ਰੱਖਣ ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਉਲੰਘਣਾ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਧਿਰ ਵਿਰੁੱਧ ਕਾਰਵਾਈ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਨਿਗਰਾਨੀ ਵਿਧੀ ਸਥਾਪਤ ਕਰਨ ‘ਤੇ ਸਹਿਮਤ ਹੋਈਆਂ ਸਨ।
ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਦੀ ਧਰਤੀ ‘ਤੇ ਹਮਲੇ ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਦੀ ਧਰਤੀ ਤੋਂ ਨਹੀਂ ਕੀਤੇ ਜਾਣੇ ਚਾਹੀਦੇ। ਇਸ ਹਫ਼ਤੇ, ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਫੌਜ ਦੇ ਬੁਲਾਰੇ ਲੈਫਟੀਨੈਂਟ ਜਨਰਲ ਅਹਿਮਦ ਸ਼ਰੀਫ ਚੌਧਰੀ ਨੇ ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ‘ਤੇ ਟੀਟੀਪੀ ਅੱਤਵਾਦੀਆਂ ਨੂੰ ਪਨਾਹ ਦੇਣ ਦਾ ਦੋਸ਼ ਲਗਾਇਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਜੇਕਰ ਗੱਲਬਾਤ ਦਾ ਕੋਈ ਹੱਲ ਨਹੀਂ ਨਿਕਲਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਪੂਰੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਜਵਾਬ ਦੇਵੇਗਾ।
