ਅਮਰੀਕਾ-ਈਰਾਨ ਤਣਾਅ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਕਿਊਬਾ ਅਚਾਨਕ ਅਮਰੀਕੀ ਜਾਂਚ ਦਾ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ। ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਡੋਨਾਲਡ ਟਰੰਪ ਨੇ ਕਿਊਬਾ ਨੂੰ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਲਈ ਖ਼ਤਰਾ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਤੇਲ ਸਪਲਾਈ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ‘ਤੇ ਟੈਰਿਫ ਲਗਾਉਣ ਦਾ ਆਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਇਸ ਫੈਸਲੇ ਨਾਲ ਕਿਊਬਾ ਦੇ ਆਰਥਿਕ ਅਤੇ ਊਰਜਾ ਸੰਕਟ ਨੂੰ ਹੋਰ ਵਧਾਉਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ।
ਈਰਾਨ ‘ਤੇ ਅਮਰੀਕੀ ਹਮਲੇ ਦੇ ਡਰ ਕਾਰਨ ਮੱਧ ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਦੁਨੀਆ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਤਣਾਅ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਇਸ ਉਥਲ-ਪੁਥਲ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਅਮਰੀਕਾ ਨੇ ਅਚਾਨਕ ਇੱਕ ਨਵਾਂ ਮੋਰਚਾ ਖੋਲ੍ਹ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਾਰ, ਕਿਊਬਾ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਹੈ। ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਡੋਨਾਲਡ ਟਰੰਪ ਨੇ ਕਿਊਬਾ ਨੂੰ ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਲਈ ਖ਼ਤਰਾ ਐਲਾਨਦੇ ਹੋਏ ਇੱਕ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਆਦੇਸ਼ ‘ਤੇ ਦਸਤਖਤ ਕੀਤੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਅਮਰੀਕਾ ਹੁਣ ਕਿਊਬਾ ਨੂੰ ਤੇਲ ਸਪਲਾਈ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ‘ਤੇ ਭਾਰੀ ਟੈਰਿਫ ਲਗਾਉਣ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਇਸ ਆਦੇਸ਼ ਦੇ ਤਹਿਤ, ਅਮਰੀਕਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਾਰੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਆਯਾਤ ‘ਤੇ ਵਾਧੂ ਟੈਰਿਫ ਲਗਾਏਗਾ ਜੋ ਸਿੱਧੇ ਜਾਂ ਅਸਿੱਧੇ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਕਿਊਬਾ ਨੂੰ ਤੇਲ ਵੇਚਦੇ ਜਾਂ ਸਪਲਾਈ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਆਦੇਸ਼ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਆਰਥਿਕ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਐਕਟ ਦੇ ਤਹਿਤ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਵ੍ਹਾਈਟ ਹਾਊਸ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਫੈਸਲਾ ਸਿਰਫ਼ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਚਿੰਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖ ਕੇ ਲਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।
ਕਿਊਬਾ ਅਮਰੀਕਾ ਲਈ ਕੀ ਖ਼ਤਰਾ ਪੈਦਾ ਕਰਦਾ ਹੈ?
ਟਰੰਪ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਦਾ ਦੋਸ਼ ਹੈ ਕਿ ਕਿਊਬਾ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਵਿਰੋਧੀ ਦੇਸ਼ਾਂ ਅਤੇ ਸੰਗਠਨਾਂ ਨਾਲ ਸਹਿਯੋਗ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਆਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਚੀਨ, ਰੂਸ ਅਤੇ ਈਰਾਨ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਹਮਾਸ ਅਤੇ ਹਿਜ਼ਬੁੱਲਾ ਵਰਗੇ ਸੰਗਠਨਾਂ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਹੈ।
ਟਰੰਪ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਹੈ ਕਿ ਕਿਊਬਾ ਆਪਣੀ ਧਰਤੀ ‘ਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿਰੋਧੀ ਤਾਕਤਾਂ ਨੂੰ ਫੌਜੀ ਅਤੇ ਖੁਫੀਆ ਸਹਾਇਤਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਹ ਵੀ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਰੂਸ ਦਾ ਕਿਊਬਾ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਸਿਗਨਲ ਖੁਫੀਆ ਅਧਾਰ ਹੈ ਅਤੇ ਚੀਨ ਨਾਲ ਉਸਦੀ ਫੌਜੀ ਭਾਈਵਾਲੀ ਵਧ ਰਹੀ ਹੈ।
ਤੇਲ ਸੰਕਟ ਵਿੱਚ ਕਿਊਬਾ
ਇਸ ਆਦੇਸ਼ ਦਾ ਕਿਊਬਾ ਦੀ ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਹੀ ਕਮਜ਼ੋਰ ਆਰਥਿਕਤਾ ‘ਤੇ ਡੂੰਘਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਕਿਊਬਾ ਇਸ ਸਮੇਂ 1959 ਦੀ ਕ੍ਰਾਂਤੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਪਣੇ ਸਭ ਤੋਂ ਭੈੜੇ ਆਰਥਿਕ ਸੰਕਟ ਨਾਲ ਜੂਝ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਬਾਲਣ ਦੀ ਕਮੀ, ਬਿਜਲੀ ਬੰਦ, ਭੋਜਨ ਦੀ ਕਮੀ ਅਤੇ ਘਟਦੇ ਸੈਰ-ਸਪਾਟੇ ਇਹ ਸਭ ਸਥਿਤੀ ਨੂੰ ਹੋਰ ਵਿਗਾੜ ਰਹੇ ਹਨ।
ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਮੈਕਸੀਕੋ ਨੇ ਕਿਊਬਾ ਨੂੰ ਤੇਲ ਦੀ ਸਪਲਾਈ ਅਸਥਾਈ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਮੁਅੱਤਲ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਹੈ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਮੈਕਸੀਕਨ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਨੇ ਇਸ ਗੱਲ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਅਮਰੀਕੀ ਦਬਾਅ ਕਾਰਨ ਸੀ। ਪਿਛਲੇ ਮਹੀਨੇ ਤੱਕ, ਮੈਕਸੀਕੋ ਕਿਊਬਾ ਦੇ ਕੁੱਲ ਤੇਲ ਆਯਾਤ ਦਾ 44%, ਵੈਨੇਜ਼ੁਏਲਾ 33% ਅਤੇ ਰੂਸ ਲਗਭਗ 10% ਸੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਵੈਨੇਜ਼ੁਏਲਾ ਤੋਂ ਸਪਲਾਈ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਬੰਦ ਹੋ ਗਈ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਕਿਊਬਾ ਇੱਕ ਗੰਭੀਰ ਊਰਜਾ ਸੰਕਟ ਵਿੱਚ ਫਸ ਗਿਆ ਹੈ।
ਅਮਰੀਕਾ ਨੂੰ ਕਿਊਬਾ ਦਾ ਜਵਾਬ
ਕਿਊਬਾ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਮਿਗੁਏਲ ਡਿਆਜ਼-ਕੈਨਲ ਨੇ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਰੁਖ਼ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਦੇਸ਼ ਸਮਾਨਤਾ ਅਤੇ ਆਪਸੀ ਸਤਿਕਾਰ ‘ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਗੱਲਬਾਤ ਲਈ ਹਮੇਸ਼ਾ ਤਿਆਰ ਹੈ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ, ਕਿਊਬਾ ਨੇ ਅਮਰੀਕਾ ‘ਤੇ ਕੈਰੇਬੀਅਨ ਵਿੱਚ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਮੁੰਦਰੀ ਡਾਕੂਆਂ ਦਾ ਦੋਸ਼ ਲਗਾਇਆ ਹੈ।
